Zakup urządzeń wspomagających transfer pacjenta (np. podnośnika sufitowego, podnośnika jezdnego czy pionizatora) bywa dużym obciążeniem finansowym.
W wielu sytuacjach można jednak skorzystać ze środków publicznych – przede wszystkim PFRON (dla osób prywatnych) oraz konkursów ZUS BHP (dla pracodawców i instytucji).
Poniżej znajdziesz bezstronny, praktyczny przewodnik: kto może złożyć wniosek, gdzie, jakie dokumenty przygotować i na co uważać.
Uwaga: zasady, limity i dostępność środków mogą różnić się w zależności od powiatu/miasta oraz aktualnej edycji programu.
Zawsze potwierdź szczegóły w swoim PCPR/MOPS lub w oficjalnych źródłach wskazanych w artykule.
Co może być dofinansowane?
W zależności od programu i celu wsparcia, dofinansowanie może dotyczyć urządzeń i rozwiązań, które realnie:
likwidują bariery w codziennym funkcjonowaniu osoby z niepełnosprawnością (dom/mieszkanie) albo
poprawiają ergonomię i bezpieczeństwo pracy personelu (placówki, firmy).
- Podnośniki sufitowe (systemy transferu montowane do sufitu lub w układzie sufitowo-ściennym).
- Podnośniki jezdne (mobilne podnośniki do transferu).
- Pionizatory i wybrane urządzenia wspomagające rehabilitację/transfer.
- Inne rozwiązania ułatwiające opiekę i przemieszczanie (w zakresie dopuszczonym przez dany program i lokalne kryteria).
Dla celów formalnych liczy się nie marka, a uzasadnienie potrzeby, zgodność z wymaganiami programu oraz komplet dokumentów.
PFRON: dofinansowanie do likwidacji barier architektonicznych i technicznych (klienci indywidualni)
Ile można otrzymać?
- do 95% kosztów przedsięwzięcia,
- maksymalnie do 15-krotności przeciętnego wynagrodzenia,
- wkład własny zwykle: minimum 5%.
Ważne: wydatki poniesione przed podpisaniem umowy o dofinansowanie co do zasady nie są refundowane.
Na czym polega wsparcie?
Jest to jedna z najczęściej wykorzystywanych ścieżek finansowania, gdy celem jest ułatwienie funkcjonowania osoby z niepełnosprawnością
w miejscu zamieszkania – np. poprzez wdrożenie systemu transferu (podnośnik sufitowy/jezdny) lub innych rozwiązań usuwających bariery techniczne.
Kto może skorzystać?
- osoba posiadająca ważne orzeczenie o niepełnosprawności lub dokument równoważny,
- osoba, u której planowana inwestycja wynika z potrzeb związanych z niepełnosprawnością i realnie poprawi samodzielność/opiekę.
Gdzie składa się wniosek?
- w PCPR lub MOPS właściwym dla miejsca zamieszkania,
- lub online w systemie SOW (System Obsługi Wsparcia): sow.pfron.org.pl.
W wielu miejscach wnioski są przyjmowane w trybie ciągłym – do wyczerpania środków w danym powiecie/mieście.
Szczegóły (w tym lista wymaganych załączników) ustala lokalna jednostka.
PFRON: dofinansowanie do zakupu sprzętu rehabilitacyjnego (klienci indywidualni)
Ile wynosi dofinansowanie?
- do 80% kosztu zakupu,
- nie więcej niż 5-krotność przeciętnego wynagrodzenia,
- wkład własny zwykle: minimum 20%.
Na czym polega?
To wsparcie dotyczy zakupu sprzętu rehabilitacyjnego używanego w warunkach domowych, który nie jest finansowany w danym trybie przez NFZ.
W praktyce możliwość dofinansowania konkretnych urządzeń (w tym części rozwiązań transferowych) zależy od interpretacji i decyzji lokalnego PCPR/MOPS.
Kto może skorzystać? (typowe warunki)
- osoba z dokumentem potwierdzającym niepełnosprawność,
- spełnienie kryterium dochodowego ustalanego lokalnie (często odnoszonego do przeciętnego wynagrodzenia),
- uzasadniona potrzeba rehabilitacji w warunkach domowych oraz zalecenie lekarskie do stosowania sprzętu.
Wskazówka: zanim zamówisz urządzenie, sprawdź w PCPR/MOPS, czy dany typ sprzętu kwalifikuje się w Twojej sytuacji
oraz jakie załączniki są wymagane w Twoim powiecie.
ZUS: dofinansowanie działań na poprawę BHP (ośrodki, instytucje, pracodawcy)
Na czym polega konkurs ZUS BHP?
ZUS prowadzi konkursy w ramach prewencji wypadkowej, których celem jest poprawa bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ograniczanie obciążeń fizycznych pracowników.
W praktyce oznacza to, że urządzenia zmniejszające ryzyko przeciążeń (np. sprzęt do ergonomicznego przemieszczania osób) mogą być elementem większego projektu BHP.
Ile można otrzymać?
- maksymalnie do 80% wartości projektu,
- w konkursach obowiązują również limity kwotowe dla wybranych działań zgodnie z „Katalogiem działań” (dla części pozycji limit może wynosić np. 50 000 zł – zależnie od punktu katalogu i edycji).
- zwykle wymagany jest wkład własny oraz spełnienie warunków formalnych konkursu.
Co warto wiedzieć, planując podnośniki i transfer pacjenta w projekcie BHP?
- Dofinansowanie dotyczy projektu (pakietu działań), a nie „jednego urządzenia” w oderwaniu od celu BHP.
- Każda edycja konkursu ma własny regulamin, harmonogram i katalog kwalifikowanych działań.
- Wymagane są uzasadnienia i dokumenty potwierdzające potrzebę poprawy warunków pracy (np. analiza ryzyka, pomiary, opis stanowisk).
Oficjalna strona ZUS o konkursie i dokumentach:
zus.pl – dofinansowanie działań płatnika składek na poprawę BHP
.
Jak przygotować wniosek o dofinansowanie? (praktyczna checklista)
1) Zacznij od właściwej ścieżki
- Osoba prywatna (dom/mieszkanie): najczęściej PCPR/MOPS + środki PFRON (bariery / sprzęt rehabilitacyjny).
- Placówka / pracodawca: rozważ konkurs ZUS BHP (jeśli projekt dotyczy ergonomii i bezpieczeństwa pracy personelu).
2) Zbierz dokumenty „bazowe”
- orzeczenie o niepełnosprawności lub dokument równoważny (dla PFRON),
- oświadczenia dochodowe (gdy wymagane),
- zaświadczenie lekarskie/zalecenie (gdy wymagane),
- formularze i załączniki wymagane przez PCPR/MOPS lub regulamin konkursu ZUS.
3) Przygotuj część techniczną i kosztową
- opis problemu i celu (np. bezpieczny transfer, ograniczenie dźwigania),
- propozycja rozwiązania (np. podnośnik sufitowy w układzie X; podnośnik jezdny w konkretnych pomieszczeniach),
- oferta i/lub faktura pro forma,
- w przypadku podnośników sufitowych: często pomocny jest szkic lub projekt rozmieszczenia torów/tras (jeśli dotyczy).
4) Złóż wniosek i nie kupuj „za wcześnie”
W wielu trybach dofinansowania obowiązuje zasada: najpierw decyzja/umowa, potem zakup.
Jeśli kupisz wcześniej, możesz utracić możliwość rozliczenia kosztu. Zawsze potwierdź to w swojej jednostce PCPR/MOPS lub w regulaminie konkursu.
Czy dostawca sprzętu może pomóc w dokumentacji?
Tak – wiele firm dostarczających rozwiązania transferowe oferuje wsparcie organizacyjne i techniczne,
które bywa potrzebne do poprawnego przygotowania wniosku (np. dobór rozwiązania, opis techniczny, oferta/pro forma, projekt instalacji).
Warto jednak pamiętać, że:
- decyzję o przyznaniu środków podejmuje PCPR/MOPS lub organizator konkursu (np. ZUS),
- firma może pomóc przygotować dokumenty, ale nie ma wpływu na ostateczną decyzję urzędu.
Przykład rynkowy (bez rekomendacji): Winncare (winncare.pl) oferuje m.in. systemy podnośników sufitowych (np. LUNA® X5) oraz wsparcie w przygotowaniu części technicznej inwestycji.
Jeśli korzystasz z usług jakiejkolwiek firmy, poproś o dokumenty w formie czytelnej dla urzędu (opis rozwiązania, parametry użytkowe, zakres montażu, kosztorys/oferta).
FAQ – najczęstsze pytania
Czy podnośnik sufitowy jest traktowany jako „likwidacja barier”?
Często tak, o ile urządzenie realnie usuwa barierę w codziennym funkcjonowaniu (np. umożliwia transfer z łóżka na wózek w domu).
O kwalifikacji przesądza jednak lokalny PCPR/MOPS i sposób uzasadnienia wniosku.
Gdzie składa się wniosek PFRON?
Zwykle w PCPR lub MOPS właściwym dla miejsca zamieszkania, a w wielu programach także online w systemie SOW:
sow.pfron.org.pl.
Czy mogę kupić sprzęt przed decyzją o dofinansowaniu?
Najczęściej jest to ryzykowne – wiele form wsparcia nie rozlicza kosztów poniesionych przed podpisaniem umowy.
Zawsze potwierdź zasady w swojej jednostce prowadzącej.
Czy ZUS finansuje montaż i szkolenia?
Zależy od edycji konkursu i zasad kwalifikowalności kosztów. Dlatego kluczowe jest sprawdzenie regulaminu i katalogu działań dla konkretnego konkursu.
Punkt odniesienia: oficjalne materiały ZUS dla bieżącej edycji.
Dlaczego w różnych powiatach wymagają innych załączników?
Ponieważ część procedur jest realizowana lokalnie, a szczegółowe wymagania dokumentacyjne mogą się różnić (np. formularze, terminy, progi dochodowe, priorytety).
Najlepiej zacząć od kontaktu z PCPR/MOPS i poprosić o aktualną listę załączników.
Oficjalne źródła i instytucje (linki)
- PFRON – informacje o wsparciu i programach:
pfron.org.pl - SOW – System Obsługi Wsparcia (wnioski online):
sow.pfron.org.pl - ZUS – dofinansowanie działań na poprawę BHP (prewencja wypadkowa):
zus.pl – konkurs BHP
- PCPR / MOPS – złożenie wniosku i wymagania lokalne:
wyszukaj stronę swojej jednostki (PCPR/MOPS) dla miejsca zamieszkania.
Nota redakcyjna: Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani finansowej.
Jeśli masz wątpliwości co do kwalifikowalności konkretnego urządzenia lub kosztów, skontaktuj się bezpośrednio z właściwym PCPR/MOPS albo sprawdź dokumenty konkursowe ZUS dla aktualnej edycji.
